Havaların ısınmasıyla birlikte doğa aktiviteleri, piknikler ve tarım faaliyetleri artarken, açık alanlarda kene ısırma riski de yükseliyor. Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) hastalığı, enfekte keneler aracılığıyla bulaşan ciddi bir sağlık sorunu olarak öne çıkıyor. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji uzmanı Dr. Dilara Akman, bu konu hakkında kritik uyarılarda bulundu. Akman, özellikle kırsal ve ormanlık bölgelerde kene ısırmalarının erken fark edilmemesinin ölümcül sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.
KKKA’nın, enfekte kenelerin insan vücuduna tutunmasıyla bulaştığını belirten Dr. Akman, “Ayrıca, enfekte hayvanların kanı ve vücut sıvılarıyla temas veya hastaların kanıyla korunmasız temas da hastalığı yayabilir. Bahar ve yaz aylarında doğayla daha fazla yakınlaşmamız nedeniyle bu konuda bilgi sahibi olmak hayati bir önem taşıyor” dedi. Hastalığın belirtilerinin genellikle kene ısırmasından 1-3 gün sonra, en geç 10 gün içinde ortaya çıktığını dile getiren Akman, “İlk belirtiler yüksek ateş, halsizlik, kas ve eklem ağrıları, baş ağrısı, bulantı, karın ağrısı ve ishaldir. İlerleyen aşamalarda ciltte morarmalar, burun veya diş eti kanamaları, idrar veya dışkıda kanama gibi durumlar görülebilir. Yüksek ateş ve yaygın vücut ağrıları ile kanama belirtileri olan hastalarda KKKA şüphesi mutlaka düşünülmelidir” şeklinde konuştu.
Erken tanı ve doğru tedavinin yaşam kurtarıcı olduğuna dikkat çeken Dr. Akman, KKKA’ya karşı alınması gereken önlemleri sıraladı:
1. **Koruyucu Kıyafetler Giyin**: Piknik, kamp veya doğa yürüyüşü yaparken uzun kollu giysiler tercih edilmeli ve pantolon paçaları çorap içine sokulmalıdır. Açık renkli kıyafetler kenelerin daha kolay fark edilmesini sağlar.
2. **Kene Kovucu Ürünler Kullanın**: Cilde veya kıyafetlere uygulanabilen, Sağlık Bakanlığı onaylı kene kovucu ürünler, özellikle riskli alanlarda koruyucu olabilir. Ancak bu ürünlerin kullanım talimatlarına uygun şekilde uygulanması önemlidir.
3. **Doğadan Dönünce Vücut Kontrolü Yapın**: Keneler genellikle saçlı deri, kulak arkası, koltuk altı ve kasık gibi alanlarda tutunur. Açık alandan döndükten sonra kendinizi ve çocuklarınızı dikkatlice kontrol etmeniz kritik öneme sahiptir. Kene, vücuttan ne kadar kısa sürede uzaklaştırılırsa hastalık riski o kadar azalır.
4. **Keneyi Yanlış Yöntemlerle Çıkarmayın**: Kenenin üzerine kolonya, sabun veya kimyasal madde dökmek yanlış bir uygulamadır. Bu tür uygulamalar kenenin strese girerek virüsü daha fazla salmasına yol açabilir.
5. **Keneyi Ezmemeye Dikkat Edin**: Kene, ezilmemeli veya çıplak elle tutulmamalıdır; çünkü virüs, ezilen kenenin vücut sıvılarıyla temas sonrası da bulaşabilir. Cımbız veya kene kartı kullanarak, kenenin vücuda girdiği noktadan tutulup tek hamlede çekilmesi gerekmektedir.
6. **Kene Temasında Dikkatli Olun**: Enfekte hayvanların kan ve vücut sıvılarıyla temas, hastalığın bulaşmasına neden olabilir. Hayvancılıkla uğraşan kişilerin eldiven ve koruyucu ekipman kullanması son derece önemlidir.
7. **Belirtilere Dikkat Edin**: Kene ısırması durumunda, kişinin ateş, halsizlik, kas ağrısı, baş ağrısı, bulantı veya kanama bulguları açısından dikkatli olması gerekir. İlk 10 gün kritik bir dönemdir; herhangi bir şikayet durumunda derhal sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Dr. Akman, bu kurallara uymanın Kırım Kongo Kanamalı Ateşi hastalığını önlemede hayati önem taşıdığını vurguladı.
